Πανλευκοπενία της γάτας (μόρβα της γάτας): σημάδια, θεραπεία και πρόληψη

Σημάδια που πρέπει να προσέχετε

Τα σημάδια συχνά εμφανίζονται ξαφνικά. Τα μικρά γατάκια μπορεί να αρρωστήσουν τόσο γρήγορα ώστε να πεθάνουν πριν κανείς αντιληφθεί ότι υπάρχει πρόβλημα. Οι ενήλικες γάτες μπορεί να νοσήσουν πιο ήπια ή να μην εμφανίσουν καθόλου ορατά σημάδια. Στα συνήθη σημάδια περιλαμβάνονται τα εξής.

• Κούραση, αδυναμία ή τάση να κρύβεται
• Απώλεια όρεξης
• Πυρετός στο αρχικό στάδιο
• Έμετος, που συχνά αρχίζει μία ή δύο ημέρες μετά τον πυρετό
• Διάρροια, μερικές φορές με αίμα, αν και δεν την εμφανίζει κάθε άρρωστη γάτα
• Σιελόρροια, που μπορεί να συνοδεύεται από ναυτία
• Σημάδια πόνου στην κοιλιά, όπως κυρτή στάση του σώματος ή δυσφορία όταν την αγγίζουν ή τη σηκώνουν
• Αφυδάτωση, με ξηρά, κολλώδη ούλα ή βυθισμένα μάτια
• Θαμπό, τραχύ τρίχωμα

Και άλλες ασθένειες μπορεί να προκαλέσουν παρόμοια σημάδια, και μόνο ένας κτηνίατρος μπορεί να τις ξεχωρίσει. Αν ένα γατάκι ή μια ανεμβολίαστη γάτα έχει έμετο ή διάρροια και χαμηλή ενεργητικότητα, το καλύτερο είναι να την εξετάσει κτηνίατρος την ίδια μέρα.

Πότε είναι επείγον

Σε αυτή την ασθένεια οι ώρες μετρούν. Αναζητήστε αμέσως κτηνιατρική φροντίδα στις παρακάτω περιπτώσεις.

• Η γάτα έχει καταρρεύσει ή δεν μπορεί να σταθεί όρθια
• Η γάτα κάνει συνεχώς εμετό ή δεν μπορεί να κρατήσει ούτε το νερό
• Υπάρχει αίμα στη διάρροια
• Η γάτα είναι κρύα στην αφή ή πολύ αδύναμη
• Ένα μικρό γατάκι δεν έχει φάει για το μεγαλύτερο μέρος μιας ημέρας

Τηλεφωνήστε στο κτηνιατρείο πριν πάτε και πείτε ότι υποψιάζεστε πανλευκοπενία. Έτσι το προσωπικό μπορεί να κρατήσει τη γάτα σας μακριά από τους άλλους ασθενείς. Κρατήστε την άρρωστη γάτα χωριστά από τις άλλες γάτες σας και φέρτε μαζί σας όποιο βιβλιάριο ή στοιχεία εμβολιασμών έχετε.

Αίτια

Η ασθένεια προκαλείται από τον παρβοϊό της γάτας. Ο ιός αυτός προσβάλλει κύτταρα που διαιρούνται γρήγορα. Στις γάτες, αυτά είναι κυρίως τα κύτταρα του μυελού των οστών και του λεμφικού ιστού που παράγουν τα λευκά αιμοσφαίρια, καθώς και τα κύτταρα που επενδύουν το έντερο. Η λέξη πανλευκοπενία σημαίνει έλλειψη όλων των τύπων λευκών αιμοσφαιρίων.

Χωρίς αρκετά λευκά αιμοσφαίρια, ο οργανισμός δεν μπορεί να καταπολεμήσει καλά τις λοιμώξεις. Ταυτόχρονα, ο κατεστραμμένος βλεννογόνος του εντέρου επιτρέπει σε βακτήρια να περάσουν από το έντερο στο αίμα. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε απειλητική για τη ζωή λοίμωξη του αίματος.

Πώς μεταδίδεται

Οι άρρωστες γάτες αποβάλλουν μεγάλες ποσότητες ιού με τα κόπρανα, τον εμετό, τα ούρα, το σάλιο και τις ρινικές εκκρίσεις τους. Μια υγιής γάτα μπορεί να μολυνθεί με άμεση επαφή με μια μολυσμένη γάτα. Μεγάλο ρόλο παίζουν επίσης τα μολυσμένα αντικείμενα, όπως οι τουαλέτες άμμου, τα μπολ φαγητού, τα στρωσίδια, τα κλουβιά και τα κλουβιά μεταφοράς.

Ο ιός είναι πολύ ανθεκτικός. Σε εσωτερικούς χώρους μπορεί να επιβιώσει για μήνες, μερικές φορές έως και έναν χρόνο. Επιβιώνει επίσης στον παγετό σε εξωτερικούς χώρους. Οι άνθρωποι μπορούν να τον μεταφέρουν στα χέρια, στα ρούχα και στα παπούτσια τους. Έτσι, ακόμη και μια γάτα που ζει μέσα στο σπίτι και δεν συναντά ποτέ άλλη γάτα μπορεί να εκτεθεί στον ιό.

Τα πρώτα σημάδια εμφανίζονται συνήθως 2 έως 7 ημέρες μετά την έκθεση, αλλά το διάστημα αυτό μπορεί να φτάσει και τις 14 ημέρες. Οι γάτες που αναρρώνουν μπορεί να αποβάλλουν τον ιό με τα κόπρανά τους για έως και έξι εβδομάδες, αν και οι περισσότερες σταματούν νωρίτερα.

Ο ιός μπορεί επίσης να περάσει από μια έγκυο γάτα στα αγέννητα γατάκια της και μπορεί να προκαλέσει την απώλεια της γέννας. Τα γατάκια που μολύνονται λίγο πριν ή λίγο μετά τη γέννησή τους μπορεί να αναπτύξουν παρεγκεφαλιδική υποπλασία, κατά την οποία το τμήμα του εγκεφάλου που συντονίζει την κίνηση δεν αναπτύσσεται πλήρως. Αυτά τα γατάκια περπατούν με ασταθές βάδισμα, σηκώνοντας ψηλά τα πόδια, και μπορεί να έχουν τρέμουλο. Η πάθηση δεν επιδεινώνεται και δεν είναι επώδυνη, και πολλές από αυτές τις γάτες έχουν φυσιολογική διάρκεια ζωής.

Πώς τη διαγιγνώσκουν και τη θεραπεύουν οι κτηνίατροι

Ο κτηνίατρος θα ρωτήσει για τους εμβολιασμούς και θα εξετάσει τη γάτα. Ένα γρήγορο τεστ σε δείγμα κοπράνων μπορεί να ανιχνεύσει τον ιό στο κτηνιατρείο. Το τεστ μπορεί να μην εντοπίσει ορισμένα περιστατικά, και ένας πρόσφατος εμβολιασμός μπορεί για λίγο να δώσει θετικό αποτέλεσμα, γι’ αυτό ο κτηνίατρος το ερμηνεύει μαζί με τα υπόλοιπα ευρήματα. Η γενική εξέταση αίματος συχνά δείχνει πολύ λίγα λευκά αιμοσφαίρια. Μια εργαστηριακή εξέταση PCR μπορεί να βοηθήσει στις ασαφείς περιπτώσεις.

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία κατά του ιού. Η αγωγή στηρίζει τον οργανισμό μέχρι το ανοσοποιητικό σύστημα να καταφέρει να εξαλείψει τη λοίμωξη. Οι περισσότερες άρρωστες γάτες χρειάζονται νοσηλεία σε χώρο απομόνωσης. Τα υγρά που χορηγούνται ενδοφλεβίως αντιμετωπίζουν την αφυδάτωση και διορθώνουν την ισορροπία των αλάτων στο αίμα. Άλλα συνήθη μέρη της αγωγής είναι φάρμακα κατά της ναυτίας, αντιβιοτικά για τον έλεγχο των βακτηρίων που προέρχονται από το κατεστραμμένο έντερο, ζεστασιά και σίτιση το συντομότερο δυνατό, μερικές φορές μέσω σωλήνα σίτισης. Ορισμένες γάτες χρειάζονται επίσης μετάγγιση αίματος ή πλάσματος.

Ακόμη και με καλή νοσηλεία, πολλές άρρωστες γάτες δεν επιβιώνουν, και τα γατάκια διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Η έγκαιρη θεραπεία δίνει τις καλύτερες πιθανότητες. Η φροντίδα στο σπίτι από μόνη της δεν αρκεί για αυτή την ασθένεια, και ορισμένα φάρμακα για ανθρώπους είναι επικίνδυνα για τις γάτες, γι’ αυτό το καλύτερο είναι να ρωτήσετε τον κτηνίατρό σας πριν δώσετε οτιδήποτε. Οι γάτες που αναρρώνουν έχουν συνήθως ισχυρή και μακροχρόνια ανοσία.

Πώς προλαμβάνεται

Ο εμβολιασμός είναι η καλύτερη προστασία. Το εμβόλιο για την πανλευκοπενία είναι βασικό εμβόλιο και συνιστάται για κάθε γάτα, ακόμη και για όσες ζουν μόνο μέσα στο σπίτι. Συνήθως χορηγείται ως συνδυασμένο εμβόλιο που προστατεύει επίσης από δύο συνηθισμένους ιούς του αναπνευστικού.

Τα γατάκια παίρνουν προστατευτικά αντισώματα από τη μητέρα τους, κυρίως μέσω του πρώτου της γάλακτος. Αυτά μειώνονται σταδιακά τους πρώτους μήνες, αλλά όσο διαρκούν μπορεί να εμποδίσουν ένα εμβόλιο να δράσει. Γι’ αυτόν τον λόγο, τα γατάκια κάνουν μια σειρά εμβολιασμών με διαφορά λίγων εβδομάδων, συνήθως από την ηλικία των 6 έως 8 εβδομάδων μέχρι τουλάχιστον τις 16 εβδομάδες. Αργότερα ακολουθεί μία ακόμη δόση. Μετά από αυτό, οι τρέχουσες οδηγίες προτείνουν αναμνηστική δόση περίπου κάθε τρία χρόνια για τις περισσότερες ενήλικες γάτες, και ο κτηνίατρός σας μπορεί να σας συμβουλεύσει για το κατάλληλο πρόγραμμα. Ορισμένοι τύποι εμβολίων δεν είναι κατάλληλοι για έγκυες γάτες ή για πολύ μικρά γατάκια, γι’ αυτό ενημερώστε τον κτηνίατρό σας αν μια γάτα μπορεί να είναι έγκυος.

Πολλοί κτηνίατροι συμβουλεύουν να κρατάτε το γατάκι μακριά από άγνωστες γάτες, καθώς και από μέρη όπου έχουν βρεθεί άλλες γάτες, μέχρι να περάσει τουλάχιστον μία εβδομάδα από το τελευταίο εμβόλιο της σειράς του.

Ο ιός αντέχει σε πολλά συνηθισμένα οικιακά καθαριστικά. Αν μια γάτα στο σπίτι σας έχει περάσει πανλευκοπενία, ρωτήστε τον κτηνίατρό σας ποιο απολυμαντικό να χρησιμοποιήσετε. Η αραιωμένη χλωρίνη είναι ένα από τα προϊόντα που είναι γνωστό ότι δρουν, αλλά πρέπει να αραιώνεται σωστά, να κρατιέται χωριστά από άλλα καθαριστικά και να παραμένει στις επιφάνειες για τουλάχιστον 10 λεπτά. Απομακρύνετε πρώτα τη βρωμιά και τα κόπρανα, γιατί ο ιός μπορεί να κρύβεται στο οργανικό υλικό. Πλύνετε τα στρωσίδια και πετάξτε τα αντικείμενα που δεν καθαρίζονται καλά, όπως τα ονυχοδρόμια από χαρτόνι. Κρατήστε τις γάτες μακριά μέχρι οι επιφάνειες να ξεπλυθούν και να στεγνώσουν.

Επειδή ο ιός μπορεί να παραμείνει έως και έναν χρόνο, συζητήστε με τον κτηνίατρό σας πριν φέρετε μια νέα γάτα σε σπίτι όπου έχει εμφανιστεί πανλευκοπενία. Το ασφαλέστερο είναι η νέα γάτα να έχει πρώτα εμβολιαστεί πλήρως.

Άλλα κατοικίδια και άνθρωποι

Η πανλευκοπενία της γάτας δεν μολύνει τους ανθρώπους. Ο ιός της γάτας επίσης δεν προκαλεί ασθένεια στους σκύλους. Ο συγγενής παρβοϊός του σκύλου, που προκαλεί την παρβοΐωση στους σκύλους, μπορεί μερικές φορές να μολύνει γάτες. Είναι λογικό να κρατάτε έναν σκύλο με παρβοΐωση μακριά από γάτες, ιδιαίτερα από γατάκια.

Οι άνθρωποι, ωστόσο, μπορούν να μεταφέρουν τον ιό από γάτα σε γάτα. Αφού πιάσετε μια άρρωστη γάτα, πλύνετε καλά τα χέρια σας και αλλάξτε ρούχα πριν αγγίξετε άλλες γάτες. Μια γάτα που έχει αναρρώσει καλό είναι να μένει μακριά από ανεμβολίαστες γάτες και γατάκια για περίπου έξι εβδομάδες, όσο μπορεί ακόμη να αποβάλλει τον ιό.

Διασωσμένες και πρόσφατα υιοθετημένες γάτες

Η πανλευκοπενία εξαπλώνεται πιο εύκολα εκεί όπου πολλές ανεμβολίαστες γάτες και γατάκια ζουν κοντά η μία στην άλλη. Οι αποικίες γατών του δρόμου, τα υπερπλήρη καταφύγια και τα σπίτια που φιλοξενούν προσωρινά πολλές γέννες είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα. Ένα ευρωπαϊκό συμβουλευτικό όργανο κτηνιάτρων που ειδικεύονται στις γάτες αναφέρει ότι η ασθένεια έχει επανεμφανιστεί ως αιτία θανάτου σε καταφύγια και χώρους διάσωσης στην Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αυστραλία. Οι γάτες που διασώζονται από τον δρόμο σπάνια έχουν ιστορικό εμβολιασμών.

Στην Paw Squadron, οι πρώτες στάσεις μετά από κάθε διάσωση είναι ο κτηνίατρος και ένα μπάνιο. Κάθε ζώο περνά κτηνιατρικό έλεγχο, αποπαρασίτωση και θεραπεία κατά των ψύλλων και άλλων παρασίτων. Πριν από την υιοθεσία, κάθε ζώο λαμβάνει επίσης τη θεραπεία που χρειάζεται, τα εμβόλιά του και μικροτσίπ.

Επειδή η περίοδος επώασης μπορεί να διαρκέσει έως και δύο εβδομάδες, μια γάτα από οποιαδήποτε προέλευση μπορεί να φαίνεται υγιής όταν έρχεται και παρ’ όλα αυτά να αρρωστήσει αργότερα. Βοηθά να κρατήσετε τη νέα γάτα σε ξεχωριστό δωμάτιο τις πρώτες δύο εβδομάδες, ή όσο σας προτείνει ο κτηνίατρός σας, με δική της τουαλέτα άμμου και δικά της μπολ. Βοηθά επίσης αν οι γάτες που ήδη ζουν στο σπίτι σας έχουν ενημερωμένους εμβολιασμούς. Μια επίσκεψη στον δικό σας κτηνίατρο λίγο μετά την άφιξη είναι επίσης καλή ιδέα, καθώς τα μικρά γατάκια συχνά χρειάζονται ακόμη επόμενες δόσεις εμβολίων.

Για να γνωρίσετε γάτες που είναι εμβολιασμένες, έχουν μικροτσίπ και είναι έτοιμες για ένα νέο σπίτι, επισκεφθείτε τη σελίδα υιοθεσιών μας. Για οποιαδήποτε ερώτηση σχετικά με την υγεία της δικής σας γάτας, ο κτηνίατρός σας είναι ο καταλληλότερος άνθρωπος για να ρωτήσετε.