Problemy z porodem u suk: kiedy poród wymaga pomocy lekarza weterynarii

Jak wygląda prawidłowy poród

Ciąża u psów trwa około 63 dni od owulacji. Przy liczeniu od krycia termin jest mniej dokładny. Ciążę trwającą dłużej niż około 70 dni od znanej daty krycia uważa się za zbyt długą.

Mniej więcej dobę przed porodem temperatura ciała matki mierzona w odbycie często spada poniżej 99 °F (37,2 °C). Prawidłowa wynosi około 100–102,5 °F (37,8–39,2 °C). Mierzenie jej temperatury rano i wieczorem w ostatnim tygodniu może pomóc zauważyć ten spadek. Lekarz weterynarii może ci pokazać, jak to robić.

Poród ma trzy etapy. W pierwszym etapie suka jest niespokojna, dyszy, drży, kopie i mości gniazdo. Może odmawiać jedzenia lub wymiotować. Ten etap trwa zwykle 6–12 godzin, a czasem dobę lub dłużej. Parcia jeszcze nie widać.

W drugim etapie zaczyna się widoczne parcie i rodzą się szczenięta. Szczeniak zwykle przychodzi na świat w ciągu 30 minut silnego parcia. Przerwy do dwóch godzin między szczeniętami mogą być normalne. W międzyczasie suka może odpoczywać, pić albo myć i karmić pierwsze szczenięta. Trzeci etap to wydalenie łożyska, często razem ze szczeniakiem lub wkrótce po nim. Etapy drugi i trzeci powtarzają się aż do narodzin ostatniego szczeniaka.

Poród całego miotu często trwa kilka godzin, a w przypadku dużych miotów dłużej. Poród trwający ponad 24 godziny nie jest normalny. Każdy szczeniak ma własne łożysko, a wiele matek je zjada. Liczenie łożysk jest przydatne, choć łatwo jedno przeoczyć. Powiedz lekarzowi weterynarii, jeśli sądzisz, że któreś nie zostało wydalone.

Zielona wydzielina oznacza, że łożysko się odkleja. Szybko po niej powinien pojawić się szczeniak. Zielona lub ciemna wydzielina, po której nie rodzi się szczeniak, to sygnał ostrzegawczy.

Dlaczego poród może się zatrzymać

Najczęstszą przyczyną jest macica, która nie kurczy się wystarczająco silnie. Lekarze weterynarii nazywają to atonią macicy. Czasem skurcze w ogóle się nie zaczynają. Jest to bardziej prawdopodobne przy bardzo małym miocie, gdy jeden lub dwa szczeniaki nie wywołują silnej akcji porodowej, albo przy bardzo dużym, który nadmiernie rozciąga macicę. Znaczenie mogą mieć także wiek, nadwaga, złe odżywienie i choroby. W innych przypadkach macica dobrze zaczyna pracę, a potem się męczy, zwykle dlatego, że szczeniak blokuje drogę.

Inne problemy dotyczą kanału rodnego lub samych szczeniąt. Miednica matki może być wąska z powodu rasy albo dawnego złamania, które źle się zrosło. Szczeniak może być zbyt duży, by się przecisnąć, co częściej zdarza się przy bardzo małym miocie. Szczeniak może też leżeć w niekorzystnym ułożeniu, na przykład bokiem lub z głową odgiętą do tyłu, albo mieć wadę rozwojową. Strach i stres również mogą spowolnić poród, zwłaszcza u suki rodzącej po raz pierwszy lub przebywającej w nieznanym miejscu.

Rasa ma znaczenie. Rasy krótkopyskie, takie jak buldogi francuskie, buldogi, mopsy i boston teriery, znacznie częściej niż mieszańce mają trudne porody i dużo częściej wymagają cesarskiego cięcia. Większe ryzyko dotyczy także chihuahua i innych ras miniaturowych.

Objawy wskazujące, że poród wymaga pomocy lekarza weterynarii

Najlepiej zadzwonić do lekarza weterynarii lub najbliższej całodobowej lecznicy weterynaryjnej, jeśli zauważysz którykolwiek z poniższych objawów.

• Silne, częste parcie przez 20–30 minut bez narodzin szczeniaka
• Szczeniak lub wypełniony płynem pęcherz płodowy tkwiący w kanale rodnym, podczas gdy suka prze przez około 10 minut
• Ponad dwie godziny od narodzin ostatniego szczeniaka, gdy sądzisz, że w środku są kolejne
• Zielona lub ciemna wydzielina, po której wkrótce nie rodzi się szczeniak
• Krwista wydzielina przed narodzinami pierwszego szczeniaka albo jasnoczerwone krwawienie trwające dłużej niż 10 minut
• Brak porodu w ciągu 24 godzin od spadku temperatury
• Matka, która wydaje się bardzo osłabiona, ma zapaść, drży lub ma temperaturę powyżej 103 °F (39,4 °C)
• Ciąża trwająca dłużej niż około 70 dni od znanej daty krycia

Jeśli coś wydaje się nie tak i nie masz pewności, wcześniejszy telefon jest bezpieczniejszym wyborem. Rozmowa telefoniczna niewiele kosztuje. Zbyt długie czekanie może kosztować szczenięta życie.

Co robić w drodze do lecznicy

Zapisz, kiedy zaczął się poród, kiedy urodził się każdy szczeniak i ile łożysk udało ci się zobaczyć. Lekarz weterynarii skorzysta z tego zapisu. Szczenięta, które już się urodziły, mogą jechać razem z matką w pudełku wyłożonym ręcznikami, z łagodnym źródłem ciepła, ponieważ noworodki nie potrafią same utrzymać ciepła. W samochodzie zadbaj o spokój i ciszę.

Mocne ciągnięcie zaklinowanego szczeniaka może zranić szczeniaka i matkę. Leki wzmacniające skurcze mogą zaszkodzić, jeśli szczeniak blokuje drogę, dlatego podaje się je dopiero po zbadaniu suki przez lekarza weterynarii.

Jak lekarze weterynarii diagnozują i leczą parwowirozę

Lekarz weterynarii zaczyna od twojego zapisu przebiegu porodu i badania. Delikatne badanie wewnętrzne palcem w rękawiczce pokazuje, czy szczeniak znajduje się w kanale rodnym i jak jest ułożony. Zdjęcie rentgenowskie pokazuje, ile szczeniąt zostało, jaka jest ich wielkość i ułożenie oraz jaki kształt ma miednica. USG pokazuje, czy szczenięta żyją i czy nie są zagrożone. Spowolnione bicie serca szczeniaka jest oznaką zagrożenia. Badania krwi, na przykład poziomu wapnia i cukru, pokazują, jak dobrze matka sobie radzi.

Jeśli szczeniak utknął blisko wyjścia z kanału rodnego, lekarz weterynarii może być w stanie delikatnie wydobyć go ręcznie. Jeśli kanał rodny jest drożny, a macica słaba lub zmęczona, leki mogą wzmocnić skurcze, czasem w połączeniu z wapniem. Cesarskie cięcie zaleca się, gdy leki nie działają, gdy szczeniak jest zbyt duży lub źle ułożony, gdy szczenięta wykazują oznaki zagrożenia albo gdy matka źle się czuje. W badaniach około połowa lub więcej suk z dystocją wymagała cesarskiego cięcia. Lekarz weterynarii wyjaśni, jak wspierać karmienie szczeniąt, gdy matka dochodzi do siebie.

Ciężarne bezdomne suki w domach tymczasowych

Ciężarna bezdomna suka często trafia pod opiekę bez znanej daty krycia, z nieznaną historią zdrowia, a czasem ze starymi urazami. W Paw Squadron pierwsze przystanki po każdej akcji ratunkowej to lekarz weterynarii i kąpiel, a do tego badanie oraz zabieg przeciw robakom, pchłom i innym pasożytom. Jeśli suka może być w ciąży, warto powiedzieć o tym lekarzowi weterynarii, ponieważ niektóre środki przeciwpasożytnicze i szczepionki nie są odpowiednie w czasie ciąży.

Badanie USG może potwierdzić ciążę i sprawdzić, czy szczenięta żyją. W ostatnich dwóch lub trzech tygodniach ciąży zdjęcie rentgenowskie pozwala policzyć szczenięta i daje lekarzowi weterynarii przybliżone pojęcie o ich wielkości w porównaniu z miednicą suki. Gdy znasz liczbę szczeniąt, wiesz, kiedy poród się zakończył. Kilka innych rzeczy sprawia, że poród jest bezpieczniejszy.

• Kojec porodowy w ciepłym, cichym pomieszczeniu, z dala od innych zwierząt
• Czyste ręczniki, rękawiczki, notes i termometr
• Numer telefonu do twojego lekarza weterynarii i adres najbliższej całodobowej lecznicy weterynaryjnej
• Plan dojazdu w nocy
• Zbilansowana dieta na czas ciąży i karmienia, bez dodatkowego wapnia, chyba że zaleci go lekarz weterynarii

Suka przeniesiona do nowego domu w późnej ciąży najlepiej czuje się w spokojnym miejscu i przy niewielu gościach, ponieważ stres może spowolnić poród.

Trudny poród nie jest zaraźliwy. Płyny porodowe mogą jednak zawierać zarazki, dlatego rozsądnie jest używać rękawiczek i dokładnie myć ręce, a inne zwierzęta najlepiej trzymać z daleka. Jeśli suka straci szczenięta w późnej ciąży lub urodzą się one martwe, lekarz weterynarii może zaproponować badania w kierunku zakażeń, takich jak bruceloza psów. Przenosi się ona między psami, a rzadko także na ludzi.

Po porodzie

Wielu lekarzy weterynarii chce zbadać matkę i szczenięta wkrótce po porodzie. Pewna ilość wydzieliny z pochwy jest normalna przez mniej więcej trzy tygodnie, czasem dłużej, i powinna stopniowo się zmniejszać. Warto zadzwonić do lekarza weterynarii, jeśli wydzielina brzydko pachnie, staje się obfita lub jasnoczerwona albo jeśli suka ma gorączkę, przestaje jeść lub nie zajmuje się szczeniętami.

U małych suk karmiących duże mioty może rozwinąć się eklampsja, czyli niebezpieczny spadek poziomu wapnia we krwi. Zwykle pojawia się, gdy szczenięta mają od jednego do czterech tygodni. Wczesne objawy to niepokój, silne dyszenie i sztywny chód, a następnie drżenie, skurcze mięśni lub drgawki. To nagły przypadek, dlatego natychmiast zadzwoń do lekarza weterynarii. Gdy szczenięta zostaną odstawione od matki, zapytaj lekarza weterynarii o sterylizację suki. Zapobiega ona kolejnym ciążom i związanym z nimi zagrożeniom.

Jeśli opiekujesz się ciężarną suką w domu tymczasowym i nie masz pewności, czy poród przebiega prawidłowo, nie zwlekaj z telefonem do lekarza weterynarii. Więcej poradników o opiece nad uratowanymi zwierzętami znajdziesz w dziale PawPedia. Jeśli chcesz dać dom jednemu z naszych psów, zajrzyj na stronę Adopcje.