Jak karmić psa: porcje, pory posiłków i bezpieczne produkty

Zacznij od karmy pełnoporcjowej

Psy potrzebują białka, tłuszczu, węglowodanów, witamin, składników mineralnych i wody we właściwych proporcjach. Najprostszym sposobem na zapewnienie ich wszystkich jest gotowa karma przeznaczona do stosowania jako cała dieta. W Unii Europejskiej etykieta musi informować, czy karma jest pełnoporcjowa, czyli pokrywa całą dzienną dawkę pokarmową, czy uzupełniająca – jak wiele przysmaków i dodatków do karmy – która sprawdza się tylko w połączeniu z innym pożywieniem. W Stanach Zjednoczonych szukaj informacji, że karma spełnia profile składników odżywczych AAFCO. Wybierz karmę przeznaczoną dla etapu życia twojego psa. Jeśli wybierasz między karmą mokrą a suchą, przeczytaj o zaletach karmy dla psów w puszkach.

Dieta gotowana w domu może się sprawdzić, ale trudno ją dobrze zbilansować. Gdy naukowcy sprawdzili 200 opublikowanych przepisów dla psów, tylko 9 z nich pokrywało podstawowe zapotrzebowanie na składniki odżywcze. Jeśli chcesz gotować dla psa, zapytaj lekarza weterynarii o przepis opracowany przez dietetyka weterynaryjnego. Dietetycy weterynaryjni odradzają domową dietę dla szczeniąt, ponieważ niewielki błąd może zaszkodzić rosnącemu organizmowi.

Przy karmie pełnoporcjowej dodatkowe suplementy zwykle nie są potrzebne, a niektóre mogą zaszkodzić. Nadmiar wapnia może uszkodzić rozwijające się kości szczeniąt ras dużych. Nadmiar witaminy A lub witaminy D również może prowadzić do poważnej choroby. Zanim dodasz jakikolwiek preparat z witaminami, składnikami mineralnymi lub wapniem, zapytaj lekarza weterynarii.

Kilka organizacji weterynaryjnych i zajmujących się zdrowiem publicznym odradza diety oparte na surowym mięsie, a na korzyści zdrowotne, które często się im przypisuje, jest niewiele dowodów. Surowa karma dla zwierząt może zawierać bakterie, takie jak Salmonella i Listeria. Psy mogą wydalać te bakterie z kałem, a ludzie mogą się nimi zarazić podczas obchodzenia się z karmą. Ryzyko jest większe w przypadku dzieci, osób starszych i każdego, kto ma osłabiony układ odpornościowy. Jeśli masz kontakt z surową karmą, umyj potem ręce, miski i powierzchnie kuchenne.

Ile karmy podawać

Tabela dawkowania na opakowaniu to tylko punkt wyjścia. Psy o tej samej masie ciała mogą potrzebować bardzo różnych ilości jedzenia w zależności od wieku, aktywności, genów i tego, czy przeszły sterylizację lub kastrację. Gdy dietetyk weterynaryjny porównał zalecenia dawkowania na ośmiu suchych karmach dla psów ze standardowym zapotrzebowaniem kalorycznym, tylko w dwóch przypadkach były one zgodne dla psów każdej wielkości.

Jeśli możesz, waż karmę na wadze kuchennej. W jednym z badań osoby odmierzające suchą karmę miarkami myliły się nawet o 80%. Drobne codzienne błędy sumują się przez miesiące.

Następnie co kilka tygodni sprawdzaj sylwetkę psa. Lekarze weterynarii stosują skalę oceny kondycji ciała od 1 do 9, w której 4 lub 5 to wynik idealny. Przy prawidłowej masie ciała łatwo wyczujesz żebra pod cienką warstwą tłuszczu. Z góry widać talię za żebrami, a z boku linia brzucha unosi się za klatką piersiową. Jeśli trudno ci wyczuć żebra, nieco zmniejsz porcje. Jeśli żebra, kręgosłup i kości biodrowe wyraźnie się odznaczają, twój pies może potrzebować więcej jedzenia i badania weterynaryjnego.

Przysmaki i dokładki ze stołu też się liczą. Lekarze weterynarii zalecają, aby stanowiły mniej niż 10% dziennego spożycia kalorii przez psa.

Jak często karmić

Większość dorosłych psów karmi się raz lub dwa razy dziennie. U większości dobrze sprawdzają się dwa odmierzone posiłki o stałych porach, które pomagają też zapobiegać tyciu. Pełna miska zostawiona na cały dzień ułatwia przejadanie się i wiele psów w ten sposób przybiera na wadze. Stałe pory posiłków pozwalają też szybko zauważyć, gdy zmienia się apetyt.

Szczenięta potrzebują mniejszych, częstszych posiłków. Typowy schemat to cztery posiłki dziennie w wieku od 6 do 12 tygodni, trzy posiłki w wieku od 3 do 6 miesięcy i dwa posiłki w wieku od 6 do 12 miesięcy. Szczenięta ras miniaturowych mogą mieć niski poziom cukru we krwi i potrzebować częstszych posiłków. Psy ras dużych i olbrzymich mogą dojrzewać prawie dwa lata. W przypadku szczeniąt, które jako dorosłe mają ważyć ponad około 23 kg (50 lb), karma przeznaczona dla rosnących psów ras dużych utrzymuje wapń i kalorie na bezpieczniejszym poziomie. Zapytaj lekarza weterynarii, kiedy przestawić szczeniaka na karmę dla dorosłych psów. Informacje o szczepieniach, wymianie zębów i reszcie pierwszego roku znajdziesz w artykule Pierwszy rok szczeniaka miesiąc po miesiącu.

Duże psy z głęboką klatką piersiową są bardziej narażone na rozszerzenie i skręt żołądka – zagrażający życiu stan, w którym żołądek wypełnia się gazem i może się obrócić. Jeden duży posiłek dziennie zwiększa to ryzyko, dlatego lekarze weterynarii zalecają zamiast niego dwa lub trzy mniejsze posiłki. Pies powinien mieć stały dostęp do świeżej, czystej wody.

Zmieniaj karmę powoli. Dodaj niewielką ilość nowej karmy do starej i zwiększaj udział nowej karmy w ciągu mniej więcej tygodnia. Jeśli kał stanie się nieco luźniejszy, ale pies zachowuje się normalnie, pozostań przy tych samych proporcjach o dzień lub dwa dłużej.

Ludzkie jedzenie, którym można się bezpiecznie dzielić

Niektóre produkty z kuchni sprawdzają się jako przysmaki, jeśli podaje się je bez dodatków: bez soli, przypraw, sosów, masła i oleju. Za pierwszym razem podaj niewielką ilość i obserwuj, czy nie wystąpią problemy żołądkowe.

• Marchewka, ogórek, seler naciowy lub cukinia pokrojone na kawałki dopasowane do wielkości psa
• Plasterki jabłka bez gniazda nasiennego, pestek i ogonka
• Gotowany kurczak, indyk lub chuda wołowina, bez dodatków, kości, skóry i ścinków tłuszczu
• Ugotowane jajko bez dodatków
• Gotowana ryba bez dodatków, z usuniętymi wszystkimi ośćmi
• Garść zwykłej suchej karmy twojego psa, trzymanej w saszetce na przysmaki lub w zabawce interaktywnej na karmę

Jajka i ryby ugotuj, zanim podzielisz się nimi z psem. Surowe białko jaja zawiera proteinę, która blokuje biotynę, jedną z witamin z grupy B, a surowe jajka mogą przenosić bakterie Salmonella. Niektóre surowe ryby zawierają enzym niszczący tiaminę, kolejną witaminę z grupy B. Mleka najlepiej nie podawać. Psy mają mało enzymu potrzebnego do trawienia cukru mlecznego, dlatego nabiał może powodować biegunkę.

Czego nie podawać psu

Te produkty mogą wywołać u psów poważną chorobę. W przypadku niektórych wystarczy nawet niewielka ilość.

• Winogrona i rodzynki, w tym ciasta i pieczywo z ich dodatkiem – mogą uszkodzić nerki
• Cebula, czosnek i szczypiorek – mogą uszkodzić czerwone krwinki
• Czekolada, kawa i inne źródła kofeiny
• Ksylitol – słodzik obecny w gumach do żucia i cukierkach bez cukru, niektórych masłach z orzeszków ziemnych i innych orzechów oraz w niektórych wypiekach
• Orzechy makadamia
• Alkohol i surowe ciasto drożdżowe
• Kości, gotowane lub surowe – mogą złamać zęby, zranić jamę ustną lub gardło albo zablokować przewód pokarmowy
• Tłuste resztki i smażone potrawy – mogą wywołać zapalenie trzustki
• Słone przekąski

Niektórzy dodają psu czosnek do jedzenia jako stary sposób na robaki. Czosnek należy do tej samej rodziny co cebula i może uszkadzać czerwone krwinki, dlatego lekarze weterynarii to odradzają. Twój lekarz weterynarii może zalecić odpowiedni środek na robaki.

Karmienie chudego lub świeżo adoptowanego psa

Bezdomne i porzucone psy są często wychudzone, gdy się je znajduje. W Paw Squadron pierwsze kroki po każdej akcji ratunkowej to wizyta u lekarza weterynarii i kąpiel, a przy tym badanie, odrobaczanie i zabieg przeciw pchłom i innym pasożytom. Przed adopcją każde zwierzę otrzymuje też szczepienia i mikroczip. Ma to znaczenie dla karmienia, ponieważ robaki i inne problemy zdrowotne mogą sprawiać, że pies pozostaje chudy, nawet gdy dobrze je.

Dla bardzo wychudzonego psa najbezpieczniejsze są na początku małe posiłki. Po długim okresie bez wystarczającej ilości jedzenia nagłe podanie dużej porcji może zaburzyć równowagę składników mineralnych i elektrolitów we krwi. Nazywa się to zespołem ponownego odżywienia i może być niebezpieczne. Lekarze weterynarii zwykle zaczynają karmienie zagłodzonego psa od małych porcji i stopniowo zwiększają je przez kilka dni, czasem wykonując w tym czasie badania krwi. Lekarz weterynarii może ustalić plan i dostosowywać go w miarę poprawy stanu psa.

Gdy stan psa się ustabilizuje, dąż do równomiernego przybierania na wadze. Zapytaj lekarza weterynarii o docelową masę ciała i o to, jak szybko ją osiągnąć. Waż psa co tydzień lub dwa i zabieraj wyniki na wizyty kontrolne.

Świeżo adoptowany pies przyzwyczaja się też do nowych ludzi, nowych dźwięków i często do nowej karmy. Przez pierwsze dni podawaj karmę, którą pies dotąd jadł, a jeśli planujesz zmianę, mieszaj karmy powoli przez mniej więcej tydzień. Karm psa w spokojnym miejscu o tych samych porach każdego dnia. Inne zwierzęta karm w osobnych miejscach, aby żadne nie czuło potrzeby pilnowania miski. Jeśli twój nowy pies odmawia jedzenia dłużej niż mniej więcej dobę, zadzwoń do lekarza weterynarii, a w przypadku szczeniaka lub bardzo wychudzonego psa zadzwoń wcześniej.

Kiedy zadzwonić do lekarza weterynarii

Natychmiast zadzwoń do lekarza weterynarii lub całodobowej lecznicy weterynaryjnej, jeśli twój pies zje coś toksycznego, na przykład winogrona, czekoladę, ksylitol lub cebulę, nawet jeśli wydaje się, że nic mu nie jest. Ksylitol może w ciągu 10–60 minut spowodować niebezpieczny spadek poziomu cukru we krwi, a niektóre trucizny dają objawy dopiero po kilku godzinach. Objawy i pełną listę zagrożeń w domu znajdziesz w artykule Częste domowe trucizny groźne dla psa i kota.

Skręt żołądka to nagły przypadek. Objawy to m.in. odruchy wymiotne bez zwracania treści, wzdęty brzuch, ślinienie się, zaniepokojony wygląd, stanie i przeciąganie się, ziajanie oraz osłabienie lub zapaść. Natychmiast udaj się do najbliższego lekarza weterynarii.

Skontaktuj się z lekarzem weterynarii także w przypadku powtarzających się wymiotów, wodnistej biegunki, osłabienia lub objawów bólu brzucha. Pies, który po tłustym posiłku stoi z obniżonym przodem ciała i uniesionym zadem, może odczuwać ból z powodu zapalenia trzustki.

Więcej poradników o opiece nad psem i jego zdrowiu znajdziesz w dziale PawPedia. Jeśli myślisz o adopcji i masz pytania dotyczące potrzeb psa, wyślij zgłoszenie adopcyjne.