Επιληψία και σπασμοί στον σκύλο: σημάδια και τι να κάνετε

Πώς μοιάζει μια κρίση σπασμών

Ορισμένοι σκύλοι συμπεριφέρονται διαφορετικά πριν ξεκινήσει μια κρίση. Μπορεί να φαίνονται ανήσυχοι, κολλητικοί, αγχωμένοι ή αποτραβηγμένοι, ή μπορεί να κρύβονται. Αυτή η πρώιμη φάση μπορεί να διαρκέσει ώρες ή ακόμη και μέρες, και ορισμένοι ιδιοκτήτες μαθαίνουν να την αναγνωρίζουν.

Ο πιο γνωστός τύπος είναι η γενικευμένη κρίση, που επηρεάζει ολόκληρο το σώμα. Ο σκύλος συνήθως πέφτει στο πλάι και γίνεται άκαμπτος, και στη συνέχεια κινεί τα πόδια του σαν να τρέχει. Πολλοί σκύλοι κάνουν μασητικές κινήσεις με τα σαγόνια, τρέχουν πολλά σάλια ή ουρούν ή αφοδεύουν. Ο σκύλος δεν έχει επίγνωση του περιβάλλοντός του και δεν αντιδρά στο όνομά του ούτε στο άγγιγμα.

Άλλες κρίσεις είναι εστιακές. Ξεκινούν σε ένα σημείο του εγκεφάλου και επηρεάζουν ένα μέρος του σώματος. Μια εστιακή κρίση μπορεί να μοιάζει με συσπάσεις στη μία πλευρά του προσώπου, επαναλαμβανόμενο ανοιγοκλείσιμο των ματιών ή τινάγματα ενός ποδιού. Ο σκύλος μπορεί να διατηρεί εν μέρει την επίγνωσή του. Ορισμένες εστιακές κρίσεις επεκτείνονται και μετατρέπονται σε γενικευμένη κρίση.

Μετά την κρίση, οι περισσότεροι σκύλοι περνούν μια φάση ανάκαμψης. Μπορεί να φαίνονται μπερδεμένοι, νυσταγμένοι, ασταθείς ή ανήσυχοι. Ορισμένοι πηγαινοέρχονται, πέφτουν πάνω σε αντικείμενα ή δείχνουν πολύ πεινασμένοι ή διψασμένοι. Αυτή η φάση μπορεί να διαρκέσει από λίγα λεπτά έως αρκετές ώρες, και μερικές φορές μία μέρα ή περισσότερο. Βοηθά επίσης τους κτηνιάτρους να ξεχωρίσουν μια κρίση σπασμών από μια λιποθυμία, αφού οι σκύλοι που λιποθυμούν συνήθως συνέρχονται γρήγορα.

Γιατί οι σκύλοι παθαίνουν κρίσεις σπασμών

Οι κτηνίατροι κατατάσσουν τις αιτίες των κρίσεων σε τρεις γενικές κατηγορίες.

Ιδιοπαθής επιληψία σημαίνει ότι ο σκύλος έχει επαναλαμβανόμενες κρίσεις και δεν βρίσκεται κάποια υποκείμενη αιτία. Θεωρείται ότι σε πολλούς σκύλους είναι κληρονομική και είναι πιο συχνή σε ορισμένες φυλές, όπως τα μπιγκλ, τα λαμπραντόρ και τα γκόλντεν ριτρίβερ, οι γερμανικοί ποιμενικοί, οι βελγικοί ποιμενικοί τερβυρέν, τα σιβηρικά χάσκι και τα αγγλικά σπρίνγκερ σπάνιελ. Μπορούν να την έχουν και σκύλοι μικτής φυλής. Η πρώτη κρίση συνήθως εμφανίζεται μεταξύ έξι μηνών και έξι ετών.

Δομική επιληψία σημαίνει ότι ένα πρόβλημα μέσα στον εγκέφαλο προκαλεί τις κρίσεις. Παραδείγματα είναι η φλεγμονή ή η λοίμωξη του εγκεφάλου, ένας τραυματισμός στο κεφάλι, ένας όγκος στον εγκέφαλο ή μια συγγενής ανωμαλία. Η νόσος του Carré, που οφείλεται σε έναν ιό ο οποίος προσβάλλει κυρίως ανεμβολίαστους σκύλους, μπορεί να προκαλέσει κρίσεις που ξεκινούν εβδομάδες ή μήνες μετά τη μόλυνση του σκύλου.

Οι αντιδραστικές κρίσεις συμβαίνουν όταν ένας υγιής εγκέφαλος αντιδρά σε ένα δηλητήριο ή σε ένα πρόβλημα στη χημεία του οργανισμού. Η δηλητηρίαση και το χαμηλό σάκχαρο αίματος είναι από τα πιο συχνά αίτια. Τα δολώματα για σαλιγκάρια, ορισμένα εντομοκτόνα, το αντιψυκτικό, ο μόλυβδος και η ξυλιτόλη, ένα γλυκαντικό που περιέχεται σε ορισμένα τρόφιμα χωρίς ζάχαρη, μπορούν όλα να προκαλέσουν κρίσεις. Η ηπατική νόσος, η νεφρική ανεπάρκεια και τα μη φυσιολογικά επίπεδα αλάτων στο αίμα, όπως το ασβέστιο ή το νάτριο, μπορούν επίσης να τις προκαλέσουν. Αυτές οι κρίσεις συνήθως σταματούν μόλις αντιμετωπιστεί η αιτία.

Τι να κάνετε κατά τη διάρκεια μιας κρίσης

Μείνετε ήρεμοι και μείνετε κοντά. Κατά τη διάρκεια μιας γενικευμένης κρίσης ο σκύλος σας δεν έχει επίγνωση της παρουσίας σας, και αν τον φωνάξετε ή τον αγγίξετε, η κρίση δεν θα σταματήσει. Αυτά τα βήματα βοηθούν να είναι όλοι ασφαλείς.

• Απομακρύνετε τα έπιπλα και άλλα αντικείμενα και κρατήστε τον σκύλο σας μακριά από σκάλες και νερό.
• Κρατήστε τα χέρια σας μακριά από το στόμα του. Οι σκύλοι δεν μπορούν να καταπιούν τη γλώσσα τους, και ένας σκύλος που έχει κρίση μπορεί να δαγκώσει χωρίς να το θέλει.
• Μην προσπαθήσετε να ακινητοποιήσετε τον σκύλο σας και μην του ρίχνετε νερό.
• Κρατήστε τα άλλα κατοικίδια και τα παιδιά μακριά.
• Σημειώστε την ώρα που αρχίζει και τελειώνει η κρίση.
• Αν μπορείτε, τραβήξτε ένα σύντομο βίντεο με το κινητό σας. Βοηθά πολύ τον κτηνίατρό σας.

Όταν τελειώσει η κρίση, μείνετε με τον σκύλο σας και μιλήστε του απαλά. Αφήστε τον να ξεκουραστεί σε ένα ήσυχο, ασφαλές μέρος. Περιμένετε μέχρι ο σκύλος σας να είναι σταθερός στα πόδια του και σε πλήρη εγρήγορση πριν του προσφέρετε φαγητό ή νερό. Αν ήταν η πρώτη κρίση, καλέστε τον κτηνίατρό σας την ίδια μέρα, ακόμη κι αν ο σκύλος σας φαίνεται να έχει επανέλθει στο φυσιολογικό. Αν ο σκύλος σας έχει ήδη διάγνωση, καταγράψτε την κρίση και ακολουθήστε το σχέδιο που σας έδωσε ο κτηνίατρός σας.

Πότε είναι επείγον

Οι περισσότερες κρίσεις τελειώνουν μέσα σε ένα έως δύο λεπτά. Αν μια κρίση διαρκέσει περισσότερο, τηλεφωνήστε στον κτηνίατρό σας ή στο πλησιέστερο κτηνιατρείο επειγόντων περιστατικών, ώστε να είναι έτοιμοι να σας υποδεχτούν. Πηγαίνετε αμέσως στις παρακάτω περιπτώσεις.

• Μια κρίση διαρκεί περισσότερο από πέντε λεπτά.
• Οι κρίσεις διαδέχονται η μία την άλλη και ο σκύλος σας δεν συνέρχεται πλήρως ανάμεσά τους.
• Ο σκύλος σας κάνει δύο ή περισσότερες κρίσεις μέσα σε 24 ώρες.
• Πιστεύετε ότι ο σκύλος σας μπορεί να έφαγε κάτι δηλητηριώδες.
• Ο σκύλος σας είναι τραυματισμένος, δυσκολεύεται να αναπνεύσει ή είναι πολύ ζεστός στην αφή μετά την κρίση.

Μια κρίση που διαρκεί περισσότερο από πέντε λεπτά, ή δύο ή περισσότερες κρίσεις χωρίς πλήρη ανάκαμψη ανάμεσά τους, ονομάζεται status epilepticus (επιληπτική κατάσταση). Οι μύες καταβάλλουν τόσο μεγάλη προσπάθεια που η θερμοκρασία του σώματος μπορεί να ανέβει, και η κατάσταση μπορεί να γίνει απειλητική για τη ζωή. Χρειάζεται θεραπεία χωρίς καθυστέρηση. Δύο ή περισσότερες κρίσεις μέσα σε 24 ώρες ονομάζονται συνήθως κρίσεις κατά συρροή και χρειάζονται κι αυτές άμεση φροντίδα. Αν είναι γνωστό ότι ο σκύλος σας κάνει κρίσεις κατά συρροή, ζητήστε από τον κτηνίατρό σας ένα γραπτό σχέδιο αντιμετώπισης επειγόντων. Μπορεί να περιλαμβάνει ένα φάρμακο έκτακτης ανάγκης που μπορείτε να χορηγήσετε στο σπίτι. Για άλλα επείγοντα περιστατικά και για το τι να έχετε σε ένα φαρμακείο πρώτων βοηθειών, δείτε τον οδηγό μας για τις πρώτες βοήθειες σε σκύλους και γάτες.

Πώς βρίσκουν οι κτηνίατροι την αιτία

Δεν υπάρχει μία μοναδική εξέταση για την ιδιοπαθή επιληψία. Οι κτηνίατροι καταλήγουν στη διάγνωση αποκλείοντας άλλες αιτίες. Ο κτηνίατρός σας θα ρωτήσει για την κρίση, για την ηλικία, τη διατροφή και τους εμβολιασμούς του σκύλου σας, καθώς και για οτιδήποτε μπορεί να έφαγε. Το βίντεο και οι σημειώσεις σας βοηθούν πολύ σε αυτό.

Τα πρώτα βήματα περιλαμβάνουν συνήθως πλήρη κλινική και νευρολογική εξέταση, εξετάσεις αίματος και εξέταση ούρων, συχνά μαζί με έλεγχο της ηπατικής λειτουργίας. Μπορεί να προστεθούν ακτινογραφίες θώρακα ή υπερηχογράφημα κοιλιάς, για να αναζητηθούν άλλες ασθένειες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο κτηνίατρός σας μπορεί να συστήσει μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου και λήψη δείγματος του υγρού που περιβάλλει τον εγκέφαλο και τον νωτιαίο μυελό. Σε αυτές περιλαμβάνονται η πρώτη κρίση πριν από την ηλικία των έξι μηνών ή μετά την ηλικία των έξι ετών, προβλήματα που εντοπίζονται στην εξέταση ανάμεσα στις κρίσεις, κρίσεις κατά συρροή ή status epilepticus από την αρχή, καθώς και κρίσεις που δεν ανταποκρίνονται στα φάρμακα. Οι εξετάσεις αυτές γίνονται υπό αναισθησία, συχνά σε κέντρο αναφοράς.

Όταν ένας σκύλος έχει κάνει τουλάχιστον δύο κρίσεις με διαφορά μεγαλύτερη από 24 ώρες μεταξύ τους, την πρώτη σε ηλικία από έξι μηνών έως έξι ετών, και η κλινική εξέταση και οι εργαστηριακές εξετάσεις είναι φυσιολογικές ανάμεσα στις κρίσεις, οι κτηνίατροι συνήθως διαγιγνώσκουν ιδιοπαθή επιληψία.

Θεραπεία και καθημερινή ζωή

Αν βρεθεί μια αιτία όπως δηλητηρίαση, χαμηλό σάκχαρο αίματος ή ηπατική νόσος, προηγείται η αντιμετώπιση αυτής της αιτίας. Για την ιδιοπαθή επιληψία, η συνήθης θεραπεία είναι η καθημερινή χορήγηση αντιεπιληπτικού φαρμάκου. Η θεραπεία στοχεύει στον έλεγχο των κρίσεων και συχνά είναι δια βίου.

Οι κτηνίατροι δεν ξεκινούν πάντα φαρμακευτική αγωγή μετά από μία μόνο κρίση. Η μακροχρόνια θεραπεία συνιστάται συνήθως όταν ένας σκύλος έχει δύο ή περισσότερες κρίσεις μέσα σε έξι μήνες, οποιεσδήποτε κρίσεις κατά συρροή ή status epilepticus, σοβαρή φάση ανάκαμψης ή φάση ανάκαμψης που διαρκεί περισσότερο από μία ημέρα, ή κρίσεις που γίνονται συχνότερες, μεγαλύτερης διάρκειας ή εντονότερες. Συχνά συνιστάται επίσης όταν πίσω από τις κρίσεις βρίσκεται μια γνωστή νόσος ή κάκωση του εγκεφάλου.

Ο στόχος είναι λιγότερες, συντομότερες και ηπιότερες κρίσεις με όσο το δυνατόν λιγότερες παρενέργειες. Ορισμένοι σκύλοι σταματούν εντελώς να κάνουν κρίσεις, ενώ άλλοι εξακολουθούν να κάνουν κάποια κρίση περιστασιακά. Σε έως και περίπου ένα τρίτο των σκύλων οι κρίσεις παραμένουν δύσκολο να ελεγχθούν, και αυτοί οι σκύλοι μπορεί να χρειαστούν περισσότερα από ένα φάρμακα.

Βοηθά να δίνετε το φάρμακο τις ίδιες ώρες κάθε μέρα. Η απότομη διακοπή του μπορεί να προκαλέσει κρίσεις, γι’ αυτό κάθε αλλαγή στο φάρμακο ή στη δόση πρέπει να γίνεται σε συνεννόηση με τον κτηνίατρό σας. Οι τακτικοί έλεγχοι και οι εξετάσεις αίματος βοηθούν τον κτηνίατρό σας να προσαρμόζει τη θεραπεία και να παρακολουθεί για παρενέργειες. Ένα ημερολόγιο κρίσεων με την ημερομηνία, την ώρα, τη διάρκεια και μια σύντομη περιγραφή κάθε κρίσης είναι πολύ χρήσιμο να το έχετε μαζί σας σε κάθε επίσκεψη.

Πολλοί σκύλοι των οποίων οι κρίσεις είναι καλά ελεγχόμενες ζουν μια φυσιολογική, δραστήρια ζωή. Μερικές απλές συνήθειες βοηθούν. Μπορείτε να τοποθετήσετε προστατευτική πόρτα στις σκάλες αν οι κρίσεις είναι συχνές, να επιβλέπετε το κολύμπι και να βεβαιωθείτε ότι όποιος φροντίζει τον σκύλο σας γνωρίζει το πρόγραμμα των φαρμάκων και τι πρέπει να κάνει κατά τη διάρκεια μιας κρίσης.

Πρόληψη και μετάδοση

Δεν υπάρχει γνωστός τρόπος πρόληψης της ιδιοπαθούς επιληψίας. Μπορείτε, ωστόσο, να μειώσετε τον κίνδυνο ορισμένων άλλων αιτιών. Οι ενημερωμένοι εμβολιασμοί του σκύλου σας τον προστατεύουν από τη νόσο του Carré. Τα σαλιγκαροκτόνα δολώματα, τα εντομοκτόνα, το αντιψυκτικό, τα φάρμακα για ανθρώπους και οι τροφές χωρίς ζάχαρη με ξυλιτόλη είναι ασφαλέστερο να φυλάσσονται μακριά από την πρόσβασή του. Τηλεφωνήστε στον κτηνίατρό σας αν πιστεύετε ότι ο σκύλος σας έφαγε κάτι επιβλαβές.

Η επιληψία δεν μεταδίδεται από σκύλο σε σκύλο ούτε από σκύλους σε ανθρώπους. Ορισμένες αιτίες κρίσεων, ωστόσο, μπορούν να μεταδοθούν. Η νόσος του Carré μεταδίδεται εύκολα μεταξύ σκύλων, γι’ αυτό ο κτηνίατρός σας μπορεί να σας συμβουλέψει να κρατάτε έναν σκύλο με πιθανή νόσο του Carré μακριά από άλλους σκύλους.

Διασωσμένοι και πρόσφατα υιοθετημένοι σκύλοι

Ένας διασωσμένος ή πρόσφατα υιοθετημένος σκύλος έρχεται συχνά με ελάχιστα γνωστό ιστορικό. Μπορεί να μη γνωρίζετε για προηγούμενες κρίσεις, παλαιότερες ασθένειες ή τι είχε φάει ο σκύλος πριν διασωθεί. Αν ο νέος σας σκύλος κάνει κρίση, πείτε στον κτηνίατρό σας όλα όσα γνωρίζετε και φέρτε μαζί σας τα έγγραφα της υιοθεσίας και τον φάκελο υγείας του. Στην Paw Squadron, οι πρώτες στάσεις μετά από κάθε διάσωση είναι ο κτηνίατρος και ένα μπάνιο. Κάθε ζώο περνά από κτηνιατρικό έλεγχο, λαμβάνει θεραπεία, εμβολιάζεται και αποκτά μικροτσίπ πριν από την υιοθεσία.

Η επιληψία από μόνη της δεν αποκλείει έναν σκύλο από την οικογενειακή ζωή. Με θεραπεία και σταθερή καθημερινότητα, πολλοί σκύλοι με καλά ελεγχόμενες κρίσεις τα πηγαίνουν καλά στο σπίτι.

Αν σκέφτεστε να προσφέρετε ένα σπίτι σε έναν διασωσμένο σκύλο, επισκεφθείτε τη σελίδα υιοθεσιών μας ή βρείτε περισσότερους οδηγούς υγείας στην PawPedia.