Kedilerde Tiamin Eksikliği: Belirtiler, Nedenler ve Korunma

Nedenleri

Vakaların çoğu beslenmeden kaynaklanır. Veteriner hekimlerin karşılaştığı başlıca nedenler şunlardır.

• Çiğ balık ve kabuklu deniz ürünleri. Bazı çiğ balıklar, özellikle tatlı su balıkları, ve kum midyesi gibi bazı kabuklu deniz ürünleri tiaminaz adlı bir enzim içerir. Bu enzim öğündeki tiamini yok eder. Pişirme bu enzimi parçalar, konserve yapımındaki ısı da öyle; bu nedenle konserve kedi mamasındaki balık tiaminaz riski taşımaz.
• Ev yapımı diyetler. Ev tarifleri, bir veteriner beslenme uzmanı tarafından hazırlanmadıkça çoğu zaman tiamin de dâhil olmak üzere vitaminleri doğru miktarlarda içermez.
• Sülfitlerle korunmuş et. Kükürt dioksit ve sülfit koruyucular tiamini yok eder. Bu şekilde işlenmiş taze evcil hayvan etiyle beslenen kedi ve köpeklerde vakalar bildirilmiştir.
• Kusurlu ticari mama. Kurutma veya konserve yapımı sırasında aşırı ısı ya da tarifteki bir hata, mamada tiamin eksikliğine yol açabilir. 17 kediyi etkileyen bir salgının kaynağı kusurlu bir kuru mama olarak belirlendi. ABD’de 90 konserve kedi mamasını inceleyen bir çalışmada, mamaların yaklaşık %13’ünde tiamin önerilen asgari düzeyin altındaydı.
• Uzun süre aç kalma. Haftalarca aç kalmış kedilerde tiamin düzeyi düşebilir.

Saklanan mamadaki tiamin de yavaş yavaş bozunur. Bir çalışma, mama ister oda sıcaklığında ister dondurularak saklansın, kuru kedi mamasındaki tiamin düzeylerinin bir yıl içinde düştüğünü ortaya koydu.

Dikkat edilmesi gereken belirtiler

Erken belirtiler kolayca gözden kaçabilir. Kedi daha az yiyebilir, yorgun görünebilir veya kusabilir; birçok başka hastalık da aynı belirtilere yol açar. Yavru kedilerde yetersiz büyüme bir ipucu olabilir. Bunu çoğu zaman, bazen oldukça ani biçimde, beynin etkilendiğini gösteren belirtiler izler. Sahipler aşağıdakilerden bazılarını fark edebilir.

• Sendeleyerek ya da sarhoş gibi yürüme ve dengeyi korumada güçlük
• Baş eğikliği ya da bir yana yaslanma ve o yana düşme
• Gözlerde hızlı, seğirir gibi hareketler
• Baş ve boynun aşağı doğru bükülmesi, çenenin göğse doğru çekilmesi
• Büyümüş göz bebekleri, görme bozukluğu veya eşyalara çarpma
• Durgunluk veya zihin bulanıklığı
• Kedi mama kabı gibi bir şeye uzandığında ortaya çıkan baş titremeleri
• Art arda gelebilen nöbetler

Başka sorunlar da benzer görünebilir. Kanda potasyum düşüklüğü, aşırı çalışan tiroit bezi, iç kulak hastalığı, enfeksiyonlar ve bazı zehirler sendeleyerek yürümeye veya boynun bükülmesine yol açabilir. Veteriner hekiminiz muayene ve testlerle bunları birbirinden ayırt edebilir.

Ne zaman acil durumdur

Kediniz aniden sarhoş gibi yürürse, başını yana eğerse, görme yetisini kaybederse, ayağa kalkamazsa veya nöbet geçirirse aynı gün bir veteriner hekime başvurun. Beş dakikadan uzun süren bir nöbet ya da birbirine yakın aralıklarla gelen birkaç nöbet derhal acil müdahale gerektirir. Beyinle ilgili belirtiler ortaya çıktıktan sonra durum hızla kötüleşebilir ve tedavi edilmezse kalıcı hasara veya ölüme yol açabilir. Erken tedavi, tam iyileşme için en iyi şansı sağlar.

Mümkünse mamanın ambalajını yanınızda getirin ya da kedinizin tam olarak ne yediğini not edin. Ödül mamalarını, çiğ yiyecekleri ve evde hazırlanan her şeyi de ekleyin. Bu, veteriner hekime çok yardımcı olur.

Veteriner hekimler nasıl teşhis eder

Veteriner hekim beslenme hakkında ayrıntılı sorular soracak ve sinir sistemini muayene edecektir. Kan testleri, düşük potasyum gibi başka sorunların dışlanmasına yardımcı olur. Beynin MR görüntülemesi tiamin eksikliğine özgü değişiklikleri gösterebilir; ancak normal bir görüntü bu durumu dışlamaz. Tiamini ölçen testler vardır, ancak kediler için güvenilir olanlar her ülkede bulunmaz.

Bu nedenle veteriner hekimler, öykü ve belirtiler uyduğunda çoğu zaman tedaviye başlar. Tiamin verildikten sonra hızlı bir düzelme görülmesi tanıyı destekler.

Nasıl tedavi edilir

Tedavi, veteriner hekimin belirlediği süre boyunca enjeksiyonla, ağızdan veya her iki yolla tiamin verilmesinden oluşur. Kedi ayrıca tam ve dengeli bir diyete geçirilir. Nöbet geçiren ya da ağır belirtileri olan kedilerin hastanede yatması, sıvı tedavisi ve nöbetleri kontrol altına alacak ilaçlar alması gerekebilir.

Birçok kedi birkaç gün içinde düzelmeye başlar. Etkilenen kedilerden oluşan bir grupta, hayatta kalanların çoğu iki hafta içinde iyileşmiş ve iki ay sonra normal ya da normale yakın durumdaydı. Birkaçında iyileşme daha uzun, bazen birkaç ay sürdü. Tedaviye ne kadar erken başlanırsa sonuç genellikle o kadar iyi olur. Veteriner hekiminiz tedaviye ne kadar süre devam etmeniz gerektiğini ve kontrol için ne zaman gelmeniz gerektiğini size söyleyecektir.

Nasıl önlenir

Temel beslenme olarak, kedinizin yaşam evresi için tam ve dengeli olduğu etiketinde belirtilen ticari bir mama verin. Çiğ balığı ve çiğ kabuklu deniz ürünlerini menüden çıkarın. Pişmiş balıkta bu enzim bulunmaz. Ancak tek başına dengeli bir öğün değildir; bu yüzden en iyisi ara sıra verilen bir ödül olarak kullanılmasıdır.

Ev yapımı bir diyetle beslemek istiyorsanız, bir veteriner beslenme uzmanının hazırladığı bir tarif hakkında veteriner hekiminize danışın. İnternette bulunan tarifler çoğu zaman eksiktir. Birçok veteriner hekim, kedileri ve insanları enfekte edebilecek mikroplar taşıyabildikleri için genel olarak çiğ diyetlerden de kaçınılmasını önerir.

Mamayı serin ve kuru bir yerde saklayın ve tavsiye edilen tüketim tarihinden önce kullanın. Ülkenizdeki evcil hayvan maması geri çağırma duyurularını takip edin. Kediniz bir günden uzun süre yemek yemezse veteriner hekiminizi arayın.

Diğer evcil hayvanlar ve insanlar

Tiamin eksikliği bir enfeksiyon değildir. Bir kediden diğer evcil hayvanlara ya da insanlara geçemez. Yine de aynı mamayı yiyen diğer hayvanlar da etkilenebilir. Olası neden beslenmeyse diğer kedilerinizi yakından izleyin ve onların da kontrol edilmesi gerekip gerekmediğini veteriner hekiminize sorun.

Kurtarılmış ve yeni sahiplenilmiş kediler

Sokakta bulunan kediler uzun süre aç kalmış olabilir. Açlık bir kedinin tiamin düzeyini düşürebilir ve sorun, düzenli öğünler yeniden başladığında ortaya çıkabilir. Bu nedenle veteriner hekim, çok zayıf bir kediyi yeniden beslerken tiamin ve diğer vitaminleri ekleyebilir.

Paw Squadron’da her kurtarmanın ardından ilk duraklar veteriner ve banyodur. Her hayvan veteriner kontrolünden geçer, iç parazit tedavisi görür ve pirelere ve diğer parazitlere karşı tedavi edilir. Sahiplendirilmeden önce her hayvana ayrıca aşıları yapılır ve mikroçip takılır.

Evde düzenli ve tam bir beslenme riski düşük tutar. Yeni kedinizin şimdiye kadar ne yediğini sorun ve mamaları yavaş yavaş değiştirin. Yeni bir kedinin evine alışması hakkında sorularınız varsa SSS sayfamız iyi bir başlangıç noktasıdır; daha fazla bakım rehberini PawPedia’da bulabilirsiniz.