Krwiak małżowiny usznej u psów: objawy, przyczyny i leczenie

Jak powstaje krwiak małżowiny usznej

Małżowina uszna to cienka płytka chrząstki pokryta z obu stron skórą, przez którą przebiegają drobne naczynia krwionośne. Gdy pies gwałtownie potrząsa głową lub wielokrotnie drapie to samo ucho, jedno z tych naczyń może ulec przerwaniu, a sama chrząstka może pęknąć. Krew gromadzi się między warstwami małżowiny i tworzy kieszeń wypełnioną płynem.

Lekarze weterynarii nie rozumieją w pełni każdego etapu tego procesu. Powtarzające się potrząsanie głową i drapanie odgrywają rolę niemal w każdym przypadku. Krwiak może też zapoczątkować uderzenie w ucho, zadrapanie lub ugryzienie przez inne zwierzę.

Częste przyczyny

Typowym czynnikiem wyzwalającym jest ucho, które swędzi lub boli. Gdy lekarz weterynarii szuka przyczyny, najczęściej stwierdza jeden z poniższych problemów.

• Zapalenie ucha zewnętrznego wywołane przez bakterie, drożdżaki lub oba te czynniki
• Alergie na czynniki środowiskowe lub pokarmowe, które często wywołują stan zapalny uszu
• Świerzbowiec uszny lub inne pasożyty
• Ciało obce w przewodzie słuchowym, na przykład kłosek trawy
• Długotrwała choroba uszu, która wciąż nawraca

Niektóre choroby sprawiają, że drobne naczynia krwionośne stają się bardziej kruche. Przykładem są zaburzenia hormonalne, takie jak choroba Cushinga, które mogą zwiększać ryzyko powstania krwiaka. Rzadziej rolę odgrywa choroba o podłożu immunologicznym lub zaburzenie krzepnięcia krwi. U psa z zaburzeniem krzepnięcia krwiak może powstać nawet bez potrząsania głową czy drapania. Krwiak małżowiny usznej może wystąpić u każdego psa, ale lekarze weterynarii najczęściej widzą go u psów z przewlekłymi problemami z uszami. Mogą go mieć również koty.

Objawy, na które warto uważać

Obrzęk może być niewielki albo obejmować całą małżowinę uszną. Duży krwiak może częściowo zasłaniać wejście do przewodu słuchowego. Zwykle zmiana dotyczy tylko jednego ucha, choć może dotyczyć obu. Opiekunowie często zauważają niektóre z tych objawów.

• Miękki, chlupoczący obrzęk po wewnętrznej stronie małżowiny usznej, wyczuwalnie wypełniony płynem
• Małżowina uszna, która jest ciepła w dotyku i wygląda na grubszą niż druga
• Ucho, które zwisa niżej lub wygląda na cięższe niż zwykle
• Potrząsanie głową, drapanie ucha lub pocieranie głową o podłogę
• Wzdryganie się, odsuwanie lub skomlenie przy dotykaniu ucha
• Objawy zapalenia ucha, takie jak nieprzyjemny zapach, zaczerwienienie lub wydzielina z przewodu słuchowego

Kiedy to nagły przypadek

Sam krwiak małżowiny usznej zwykle nie jest nagłym przypadkiem. Jest jednak bolesny, dlatego zaleca się, aby wkrótce obejrzał go lekarz weterynarii, zamiast czekać, aż obrzęk sam się zmniejszy. Jeśli krwiak nie jest leczony, krew powoli się wchłania, ale stan zapalny pozostawia po sobie tkankę bliznowatą. Ucho często goi się pogrubiałe i zniekształcone, a u niektórych psów bliznowacenie zwęża przewód słuchowy.

Nie zaleca się samodzielnego opróżniania obrzęku w domu igłą ani ostrzem. Może to doprowadzić do zakażenia, a bez właściwego leczenia kieszeń zwykle ponownie się wypełnia.

Skontaktuj się z lekarzem weterynarii lub całodobową lecznicą weterynaryjną jeszcze tego samego dnia, jeśli pies przechyla głowę, traci równowagę, ma trudności ze wstawaniem lub chodzeniem albo jego oczy mimowolnie poruszają się z boku na bok. Mogą to być objawy tego, że zakażenie dotarło do ucha środkowego lub wewnętrznego. To samo dotyczy rany po ugryzieniu na uchu, krwawienia, które nie ustaje, oraz niewyjaśnionych siniaków lub krwawień w innych miejscach ciała, które mogą wskazywać na zaburzenie krzepnięcia.

Jak lekarze weterynarii diagnozują i leczą parwowirozę

Lekarz weterynarii zwykle rozpoznaje krwiak małżowiny usznej, oglądając małżowinę i delikatnie ją obmacując. Może pobrać cienką igłą niewielką próbkę płynu, aby potwierdzić, co zawiera obrzęk. Większym zadaniem jest ustalenie, dlaczego pies potrząsał głową lub drapał ucho. Lekarz weterynarii obejrzy przewód słuchowy za pomocą podświetlanego przyrządu zwanego otoskopem. Często pobiera też wymaz z zawartości ucha, aby obejrzeć go pod mikroskopem w poszukiwaniu drożdżaków, bakterii lub roztoczy. W zależności od wyników może zaproponować testy alergiczne lub badania krwi w kierunku zaburzeń hormonalnych.

Najczęstszą metodą leczenia jest operacja. W znieczuleniu ogólnym lekarz weterynarii otwiera obrzęk, usuwa krew i skrzepy, a następnie zakłada szwy przechodzące przez małżowinę uszną. Szwy zamykają pustą przestrzeń, aby nie mogła się ponownie wypełnić. Zwykle pozostają przez dwa do trzech tygodni, aż warstwy się zrosną. Niektórzy lekarze weterynarii zamiast jednego dłuższego cięcia wykonują serię małych otworów.

Inne metody pozwalają uniknąć pełnej operacji. Lekarz weterynarii może odciągnąć płyn igłą, czasem podając następnie do kieszeni lek przeciwzapalny. Kieszeń często ponownie się wypełnia, więc zabieg może wymagać powtórzenia. Inną metodą jest pozostawienie w małżowinie małego drenu na kilka dni, aby płyn mógł stale odpływać. Niektóre psy dostają też doustne leki przeciwzapalne w trakcie leczenia problemu z uchem. Przy tych mniej inwazyjnych metodach obrzęk częściej wraca, a ucho częściej pozostaje pomarszczone.

Wiele mniej inwazyjnych metod nie wymaga znieczulenia ogólnego. Dzięki temu mogą być lepszym wyborem dla psa, który nie jest dobrym kandydatem do znieczulenia. Lekarz weterynarii może też zaproponować, aby krwiak zagoił się samoistnie, podczas gdy leczona jest przyczyna. Może to trwać tygodniami i jest dla psa nieprzyjemne. Ucho zwykle staje się wtedy grube i pomarszczone – taki kształt często nazywa się uchem kalafiorowatym.

Niezależnie od wybranej metody leczenie przyczyny jest częścią planu. Może to oznaczać leki do uszu przy zakażeniu, leczenie przeciwpasożytnicze przy świerzbowcu usznym albo dłuższy plan kontrolowania alergii. Jeśli świąd się utrzymuje, w tym samym lub w drugim uchu może powstać nowy krwiak.

Powrót do zdrowia w domu

Wiele psów wraca do domu z opatrunkiem, który unieruchamia ucho przy głowie, często na okres od kilku dni do około dwóch tygodni. Lekarz weterynarii zwykle zaleci też kołnierz ochronny, aby pies nie mógł drapać ucha ani zerwać opatrunku. Utrzymuj opatrunek w czystości i suchości, podawaj wszystkie leki do uszu zgodnie z zaleceniami i przychodź na każdą wizytę kontrolną, także na zdjęcie szwów.

Zadzwoń do lekarza weterynarii, jeśli opatrunek się zsunie, zamoczy lub nieprzyjemnie pachnie, jeśli obrzęk wróci albo jeśli pies wydaje się bardziej obolały niż wcześniej. Gdy krwiak jest dobrze leczony, a problem leżący u podłoża jest pod kontrolą, rzadko nawraca. Przy każdej metodzie leczenia może jednak dojść do pewnego bliznowacenia lub pomarszczenia małżowiny usznej.

Zapobieganie i inne zwierzęta domowe

Najlepszą profilaktyką jest wczesne reagowanie na problemy z uszami. Regularnie sprawdzaj uszy psa pod kątem zaczerwienienia, zapachu lub wydzieliny i idź do lekarza weterynarii, gdy pies zacznie potrząsać głową lub drapać uszy. Kontynuuj leczenie uszu, dopóki lekarz weterynarii nie potwierdzi, że zakażenie ustąpiło, nawet jeśli ucho wcześniej wygląda lepiej. Czyść uszy tylko wtedy, gdy zaleci to lekarz weterynarii, i preparatem, który poleci, a unikaj patyczków higienicznych, które mogą wpychać zanieczyszczenia głębiej. Staraj się nie dopuszczać wody do uszu podczas kąpieli, a jeśli pies pływa, zapytaj lekarza weterynarii o preparat osuszający. Psy z alergiami często potrzebują długoterminowego planu, który zapewni ich uszom komfort.

Krwiak małżowiny usznej nie jest zaraźliwy. Nie przenosi się na inne zwierzęta ani na ludzi. Ze świerzbowcem usznym jest inaczej. Te roztocza łatwo przenoszą się między psami i kotami przy bliskim kontakcie, dlatego jeśli to one są przyczyną, lekarze weterynarii zwykle zalecają leczenie wszystkich zwierząt w domu.

Uratowane i świeżo adoptowane psy

Psy, które żyły na ulicy lub w zatłoczonych warunkach, mogą trafić pod opiekę ze świerzbowcem usznym lub zapaleniem uszu, których nigdy nie leczono. W Paw Squadron pierwsze przystanki po każdej akcji ratunkowej to lekarz weterynarii i kąpiel, a przy tym badanie, odrobaczanie i zabieg przeciw pchłom i innym pasożytom. Przed adopcją każde zwierzę przechodzi badanie, leczenie i szczepienia oraz otrzymuje mikroczip.

Jeśli twój adoptowany pies ma grubą, pomarszczoną małżowinę uszną, mógł w przeszłości mieć krwiak. Wspomnij o tym podczas pierwszej wizyty u lekarza weterynarii i poproś o sprawdzenie przewodu słuchowego, zwłaszcza jeśli pies nadal potrząsa głową lub drapie to ucho. U nowego psa potrząsanie głową to powód do wczesnej wizyty u lekarza weterynarii, zanim drobny problem z uchem zamieni się w obrzękniętą małżowinę.

Więcej poradników o pielęgnacji uszu i skóry znajdziesz w dziale PawPedia. Jeśli masz pytania dotyczące psa adoptowanego od nas, dobrym punktem wyjścia będzie nasza strona FAQ.